Spóźnienia do pracy to temat, który wzbudza wiele emocji zarówno wśród pracowników, jak i pracodawców. W naszym filmie „Czy można zwolnić pracownika za spóźnienie do pracy?” przyglądamy się dokładnie tej kwestii i wyjaśniamy, jak prawo pracy reguluje sytuacje, w których pracownik nie stawia się na czas w miejscu pracy.
Czy za spóźnienie się do pracy pracodawca może zwolnić pracownika?
Tak, może, przy czym wszystko tu zależy od okoliczności oraz stanowiska pracy pracownika. Co do zasady nawet jednorazowe spóźnienie się do pracy jest naruszeniem obowiązku pracowniczego.
Przepis mówi tak:
Art. 100. § 1. Pracownik jest obowiązany wykonywać pracę sumiennie i starannie oraz stosować się do poleceń przełożonych, które dotyczą pracy, jeżeli nie są one sprzeczne z przepisami prawa lub umową o pracę.
§ 2. Pracownik jest obowiązany w szczególności:
1) przestrzegać czasu pracy ustalonego w zakładzie pracy
Jeśli pracownik ma wyznaczone godziny pracy od do, powinien ich przestrzegać. Oczywiście spóźnienie może być usprawiedliwione, wówczas pracodawca nie powinien wobec pracownika wyciągać konsekwencji. Niemniej, jeśli pracownik się spóźnia, powinien swoje spóźnienie usprawiedliwić.
Jeśli pracownik nie przychodzi na wyznaczoną godzinę, nie informuje szefa o przyczynie spóźnienia do pracy, a po dotarciu do pracy nie usprawiedliwia swojego spóźnienia, to pracodawca może już wyciągnać konsekwencje.
Co grozi za spóźnienie do pracy?
Jeśli spóźnienie do pracy jest nieusprawiedliwione, pracodawca ma kilka możliwości. Może nie robić nic, ale wówczas daje niejako przyzwolenie na takie zachowania. Może zastosować karę porządkową – np. upomnienia czy nagany.
Jeśli pracodawca decyduje, że nakłada na pracownika karę porządkową, musi dochować pewnej procedury. Po pierwsze musi pracownika wysłuchać – być może pracownik w jakiś sposób usprawiedliwi swoje spóźnienie do pracy.
To wysłuchanie może mieć formę ustną albo pisemną. Można wezwać pracownika do wyjaśnienia na piśmie, dlaczego się spóźnił do pracy. Dopiero potem pracodawca decyduje, czy nakłada karę za spóźnienie, czy nie. Jeśli karę nakłada, odpis zawiadomienia o nałożonej karze załącza się do części D akt osobowych.
Informacja o wymierzeniu kary powinna zawierać pouczenie dla pracownika o możliwości wniesienia sprzeciwu. Kara zostae uchylona po roku nienagannej pracy.
Tyle, że kara porządkowa to nie jedyne konsekwencje, jakie grożą pracownikowi za spóźnienie się do pracy. Jeśli pracownik spóźnił się raz, drugi raz, przeprowadzono z nim rozmowę dyscyplinującą, a mimo to pracownik nadal się spóźnia i lekceważy wyznaczone godziny pracy, pracodawca może zastosować surowsze konsekwencje, aż do rozwiązania umowy o pracę włącznie.
A czy można pracownika zwolnić dyscyplinarnie za spóźnienie do pracy? Można. Należy jedynie pamiętać, że musi to być naprawdę ciężkie naruszenie obowiązków. Jeśli to spóźnienie wynika z oczywistego niedbalstwa, a dodatkowo zdarza się nie pierwszy raz, a co więcej – naraża pracodawcę na szkodę czy dezorganizuje pracę w zakładzie, dyscyplinarka za spóźnienie do pracy wchodzi w grę.
Trzeba też pamiętać, że rozwiązanie umowy bez zachowania okresu wypowiedzenia z powodu ciężkiego naruszenia przez pracownika obowiązków pracowniczych kończy stosunek pracy natychmiast. Nie można tu działać pochopnie.
Jeśli spóźnienie pracownika do pracy zdarzyło się raz, na dodatek nie spowodowało negatywnych skutków dla pracodawcy, to lepszym rozwiązaniem będzie rozmowa dyscyplinująca czy kara upomnienia albo nagany, a nie dyscyplinarne zwolnienie pracownika. Jeśli pracownik odwoła się do sądu pracy, sąd może przywrócić go do pracy albo przyznać mu odszkodowanie, jeśli uzna, że przyczyny do dyscyplinarki nie było.
Czy każde spóźnienie może skutkować zwolnieniem pracownika?
Ten odcinek na naszym wideoblogu Kadry i płace w praktyce to obowiązkowa pozycja dla wszystkich, którzy chcą zrozumieć, jak w świetle przepisów wygląda relacja między spóźnieniami a odpowiedzialnością pracowniczą. Nasz materiał przyda się zarówno pracodawcom, którzy szukają odpowiedzi na pytanie, kiedy i jak można zwolnić spóźniającego się pracownika, jak i pracownikom, którzy chcą wiedzieć, jakie mają prawa i czego mogą się spodziewać w sytuacji naruszenia obowiązków pracowniczych.
W materiale omawiamy, czy każde spóźnienie może skutkować rozwiązaniem umowy o pracę, czy też pracodawca powinien najpierw podjąć inne kroki. Tłumaczymy, że pojedyncze spóźnienie, zwłaszcza krótkie i uzasadnione, zwykle nie stanowi podstawy do zwolnienia. Jednak powtarzające się opóźnienia, brak reakcji na upomnienia czy rażące naruszenie obowiązku punktualności mogą prowadzić do poważnych konsekwencji kadrowych, włącznie z wypowiedzeniem umowy lub nawet jej rozwiązaniem w trybie dyscyplinarnym.
Spóźnienie do pracy a rozwiązanie umowy o pracę
W filmie pokazujemy także, jak ważne jest odpowiednie dokumentowanie spóźnień przez pracodawcę oraz właściwa reakcja na takie sytuacje. Wyjaśniamy, jakie obowiązki ma pracownik w zakresie czasu pracy i jakie działania może – i powinien – podjąć pracodawca, zanim podejmie decyzję o zwolnieniu.
Warto pamiętać, że spóźnienia do pracy mogą dezorganizować pracę w zakładzie. Jeśli pracownik ma wyznaczone godziny pracy zgodnie z harmonogramem, powinien ich przestrzegać. Nieprzestrzeganie godzin pracy jest naruszeniem obowiązków pracownika, a jak stwierdził Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 10 maja 2000 r., sygn. akt I PKN 630/99:
odmowa podporządkowania się poleceniom pracodawcy dotyczącym organizacji i sposobu wykonywania umówionego rodzaju pracy stanowi uzasadnioną przyczynę wypowiedzenia pracownikowi umowy o pracę.
Zapraszamy do oglądania oraz do śledzenia naszego wideobloga, gdzie w przystępny sposób tłumaczymy praktyczne zagadnienia z zakresu kadr, płac i prawa pracy!
A temat czasu pracy oraz kar porządkowych omawiamy w naszym kursie online kadry i płace – szczegóły TUTAJ
Jeśli potrzebujesz zdobyć czy usystematyzować wiedzę, tej kurs będzie idealny. Wygodny dostęp, konsultacje z trenerem, zaświadczenie po ukończeniu.
Najczęściej zadawane pytania:
Czy można zwolnić pracownika za spóźnienie do pracy?
Tak, jeśli spóźnienie jest zawinione przez pracownika, powtarza się, pomimo wcześniejszego dyscyplinowania pracownika czy naraża pracodawcę na szkody
Co grozi za spóźnienia do pracy?
Najczęściej upomnienie albo nagana, jeśli spóźnienie jest zawinione, ale jednorazowe. Jeśli natomiast pracownik spóźnia się notorycznie, pracodawca może z nim rozwiązać umowę nawet dyscyplinarnie.
Czy spóźnienie do pracy trzeba odpracować?
Za czas spóźnienia pracownik nie zachowuje prawa do wynagrodzenia, a więc nieodpracowane spóźnienie do pracy może powodować obniżenie wynagrodzenia. Jeśli pracownik nie chce, aby jego pensja została pomniejszona, powinien odpracować spóźnienie w terminie i na warunkach uzgodnionych z pracodawcą.
